Course Content
Background and Principles of Traditional Thai Pharmacy
จรรยาเภสัช. Pharmacy Ethics หลักเภสัช 4 ประการ. 4 Principles of Traditional Thai Pharmacy
0/4
สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน
0/1
การเก็บยาตามวิธีการของโบราณ
ถ้าหากจะพิจารณาให้ดีแล้ว เห็นว่ามีความสำคัญมาก สำคัญทั้งทางด้านให้ได้ตัวยา มีสรรพคุณดีและทั้งทางด้านการสงวนพันธุ์ของพืชสมุนไพรของตัวยาให้คงไว้อยู่ตลอดไปเก็บยาต่าง ๆ ต้องปฏิบัติให้ถูกต้องตามกาลเวลา วิธีการเก็บยาของแพทย์แผนโบราณมี 4 วิธี คือ การเก็บยาตามฤดู การเก็บยาตามทิศทั้ง 4 การเก็บยาตามวันและเวลา การเก็บยาตามยาม (กาลเวลา)
0/4
ตัวยาประจำธาตุ
ในร่างกายของมนุษย์เราประกอบขึ้นจากธาตุทั้ง 4 ชนิด คือ ธาตุดิน 20 ประการ ธาตุน้ำ 12 ประการ ธาตุลม 6 ประการ ธาตุไฟ 4 ประการ และอากาศธาตุ คือ ช่องว่างในร่างกาย 10 ประการ ธาตุต่างๆเหล่านี้ถือเป็นที่ตั้งที่แรกเกิดของโรค ฉะนั้น เมื่อธาตุใดธาตุหนึ่งเกิดเจ็บป่วยหรือพิการขึ้นมา ตามคัมภีร์ได้จัดลักษณะตัวยาประจำธาตุและรสยาแก้ตามธาตุไว้ดังนี้
0/3
สรรพคุณเภสัช. Medicinal Properties
สรรพคุณเภสัช คือ การรู้จักสรรพคุณของวัตถุที่จะนำมาใช้เป็นยารักษาโรคหลักสรรพคุณเภสัชนี้เป็นหมวดที่สำคัญยิ่ง ท่านต้องให้ความสนใจเป็นพิเศษ เพราะตัวยาแต่ละอย่าง ถ้าไม่รู้สรรพคุณแล้วก็ไม่เกิดประโยชน์ อะไรเลย ท่านอาจคิดว่าตัวยานั้นมีอยู่มีอยู่มากมายจะจำได้อย่างไร นี่เป็นปัญหาของทุกท่าน มักจะคิดว่าตัวยามีสรรพคุณแก้อะไร ยากที่จะจำให้ได้ จึงขอแนะสิ่งที่ท่านต้องจดจำให้ได้ก่อนคือ “รสยา” ซึ่งรสของตัวยานี้จะแสดงถึงสรรพคุณของตัวนาใช้รักษาโรคการรู้จักว่ายานั้นมีสรรพคุณรักษาโรคอย่างไรสรรพคุณของยาสมุนไพรแต่ละชนิดขึ้นอยู่กับรสของสมุนไพรนั้นๆ เพราะรสแต่ละรสจะมีสรรพคุณใยการรักษาโรคต่างกัน ซึ่งเภสัชกรต้องศึกษาให้รู้จักรของยาให้ถ่องแท้ แล้วรสยานั้นเองจะแสดงสรรพคุณทันที การจำแนกรสยาสามารถแบ่งออกเป็น 2 ลักษณะ คือ 1. ยารสประธาน แบ่งออกเป็น 3 รส 2. รสของตัวยา แบ่งออกเป็นยา 4 รส , ยา 6 รส , ยา 8 รส และยา 9 รส
0/11
ยาสามัญประจำบ้านแผนโบราณ 28 ขนาน
0/1
Protected: Traditional Thai Medicine : Pharmacy
About Lesson

ประวัติยาเบญจกูล

เบญจกูล หรือ พิกัดเบญจกูล   เป็นพิกัดยาที่ใช้กันมากในตำรับยาไทย    เพราะว่าใช้ประจำในธาตุทั้ง 4   คือ   ดิน น้ำ ลม ไฟ ในร่างกายของคนเรา    ทั้งยังใช้แก้ในกองฤดู   กองสมุฏฐานต่างๆอีกด้วย

         พระอาจารย์ท่านได้กล่าวสืบต่อกันมาว่ามีฤๅษี 6 ตน ซึ่งแต่ละคนได้ค้นคว้าตัวยา   โดยบังเอิญตัวแต่ละอย่างนั้นมีสรรพคุณรักษาโรค และสมุฏฐานต่างๆได้ ซึ่งมีประวัติดังนี้

       ฤๅษีตนหนึ่งชื่อ  “ปัพพะตัง” บริโภคซึ่งผลดีปลี เชื่อว่า  อาจจะระงับอชิณโรคได้ (แพ้ของแสลง)

       ฤๅษีตนหนึ่งชื่อ  “อุธา”  บริโภคซึ่งรากช้าพลู  เชื่อว่า  อาจจะระงับซึ่งเมื่อยขบได้

       ฤๅษีตนหนึ่งชื่อ  “บุพเทวา”  บริโภคซึ่งเถาสะค้าน  เชื่อว่า  อาจระงับเสมหะและวาโยได้

       ฤๅษีตนหนึ่งชื่อ  “บุพพรต”  บริโภคซึ่งรากเจตมูลเพลิง  เชื่อว่า   อาจจะระงับโรคอันบังเกิดแต่ดีอันทำให้หนาวและเย็นได้

       ฤๅษีตนหนึ่งชื่อ  “มหิทธิธรรม”  บริโภคซึ่งเหง้าขิง  เชื่อว่า อาจระงับตรีโทษได้

       ฤๅษีตนหนึ่งชื่อ  “มุรทาธร”  เป็นผู้ประมวลสรรพยาทั้งหมดนี้เข้าด้วยกัน ให้ชื่อว่า เบญจกูลเสมอภาค เชื่อว่า ยาเบญจกูลนี้    อาจระงับโรคอันบังเกิดแก่ ทวัตติงสาการ   คือ   อาการ 32 ของร่างกายมีผมเป็นต้นและมันสมองเป็นที่สุด   และบำรุงธาตุทั้ง  4 ให้บริบูรณ์   

ตัวยาแต่ละตัวในเบญจกูล    ใช้เป็นยาประจำธาตุได้ดังนี้

                  ดอกดีปลี                 ประจำธาตุดิน (ปถวีธาตุ)

                  รากช้าพลู                 ประจำธาตุน้ำ (อาโปธาตุ)

                  เถาสะค้าน                ประจำธาตุลม(วาโยธาตุ)

                  รากเจตมูลเพลิง          ประจำธาตุไฟ(เตโชธาตุ)

                  เหง้าขิง                    ประจำทวารของร่างกาย  (อากาศธาตุ)

Benjakul is an ancient herbal formulation that is most commonly used in Traditional Thai medicine. Its uniqueness is based on the fact that it includes all the 5 elements present in the human body, namely : Earth, Water, Air, Fire and Ether.

According to ancient texts, there were 5 hermits, each of whom had researched one herb, and the sixth hermit combined all the 5 herbs into the *Benjakul formulation.

*Note: Benja comes from the Sanskrit word meaning Five)

No. ชื่อฤาษี             Name of Hermit บริโภค Consumed

เชื่อว่าระงับ

Can treat

Element
1 Pappatang   Akhinrog ( different diseases from consuming unwholesome food) Earth 20
2 Utha Chaplu Root รากช้าพลู   Fatigue Water 12
3 Buptheva Sakhan  Vine       เถาสะค้าน   Mucus and Excess Air Air 6
4 Buphrot Chetmulpleung Root รากเจตมูลเพลิง   Bile related health issues Fire 4
5 Mahititham Ginger Rhizome เหง้าขิง   All 3 doshas Ether 10
6 Murathathon Benjakul Treats Tawattingsakarn: 32 symptoms of the body arising from the four elements.   
0% Complete